Koliko je stotina hiljada Roma stradalo tokom Drugog svetskog rata, verovatno nikada neće biti tačno utvrđeno — kao što nikada neće biti poznat ni tačan broj romskih žrtava iz drugih ratova i kataklizmi koje su prethodile tom periodu. Mnoge od tih tragedija dogodile su se pod direktnim diktatom tadašnjih vlasti i okupacionih režima.
Prema procenama različitih autora, posebno onih koji se bave proučavanjem genocida nad Romima, broj stradalih u Drugom svetskom ratu kreće se između 275.000 i 500.000 ljudi. Neki istoričari osporavaju te brojke, ali ono što je sigurno — iza svake od njih stoje nestali životi, porodice i čitave zajednice.
Na teritoriji Srbije postoji veliki broj mesta na kojima su Romi ubijani i masovno stradali. Među najpoznatijim su: Arapova dolina u Leskovcu, logor Crveni krst u Nišu, spomen-obeležje kod Malog Požarevca, Topovske šupe, Sajmište, Banjica, Jajinci, Jabuka i mnoga druga. Samo su neka od tih stratišta danas obeležena, dok mnoga još čekaju da budu identifikovana i dostojno obeležena.
U emisiji koja je rađena u produkciji RomaWorld, kroz priče pripadnika romske zajednice i istoričara iz Srbije, predstavljamo kako oni pamte i razumeju stradanje Roma u Drugom svetskom ratu. Te ispovesti ne govore samo o prošlosti — one su i poziv na buđenje svesti, posebno među mladim Romima i Romkinjama, o tragediji njihovih sunarodnika, koji su stradali samo zato što su bili Romi.
RomaWorld
